De bewolkte dag

27Apr12

Bijdrage van Ramon Michielse

Gisteren was een grijze bewolkte dag, zoals ze wel vaker voorbij komen.
Die ochtend las ik een stukje uit het boek de Kromme Komkommer, de biografie over Shunryu Suzuki;

Een Zen meester zegt je gewoonlijk: “beoefen zazen zodat je verlicht raakt.
Als je verlicht raakt, sta je los van alles en zul je de ‘dingen zien zoals ze zijn.’ “
Maar onze weg is niet altijd zo. Wat de Zen meester zegt is natuurlijk waar, maar wat Dogen-zenji ons heeft verteld is hoe we de vlam van onze olie lamp kunnen afstellen, lager en hoger.
De kern van Dogen’s zazen is om elk moment in volledige verbranding te leven, zoals de olie lamp.

Ik pauzeerde en stond even stil om het mooie stukje dat ik gelezen had op me in te laten werken. Op dat moment brak de zon door. Eventjes maar, heel fel.
De zon liet zich niet meer zien die dag.
Maar in mijn beleving heeft hij de hele dag geschenen.

Advertenties

Kinhin

26Apr12

Bijdrage van Leo van Nieuwenhuijzen
Een hardloopwedstrijd is voor mij de mogelijkheid wat dieper te gaan dan tijdens training en -perfectionist zijnde- een mogelijkheid om te zien of ik mijzelf kan verbeteren. Daarom had ik mij ingeschreven voor een 5km wedstrijd ´Rondje Millingen´, afgelopen zondag. Middenin het kleine dorp jogten, rekten en strekten hardlopers van verschillende leeftijden als warming up, allen herkenbaar aan de uniforme kleding van zwarte, strakke broeken, witte gympen en kleurige t-shirts.
Na het ophalen van het startnummer sloot ik me aan bij het rekken en strekken en begon ik toch wat wedstrijdspanning te voelen: “Ga ik toch niet te hard van start? Kan ik mijn streeftijd van 20 minuten halen?”. Zo maak ik mijn wedstrijd meer een mentaal dan lichamelijk.
Het startschot kwam dan ook als een verlossing; Iedereen gaat en ik ga mee. Ik hou de eerste tweehonderd meter het tempo van de anderen aan, maar ga dan toch versnellen omdat het voor mijn gevoel te langzaam gaat, ondertussen denkend “maar ga ik dan niet al te vroeg te hard?” Bij het 1km punt geeft mijn horloge 4.07 aan, dus om voor mijn streeftijd moet ik iets gaan versnellen. Langzaamaan haal ik anderen in, mijn eigen tempo vasthoudend. Dan draait het parcours de dijk op en krijgen we de straffe wind op de kop. Mijn hoofd gaat van “het gaat niet meer, je zou nou even rustig moeten gaan”, maar gelukkig lopen er nog steeds mensen voor me die ik kan inhalen. Aan het eind komt het er niet van een sprint te maken, maar met 21nogiets heb ik lekker gelopen, mijn keel en longen doen deze keer geen pijn en ik heb mijn snelheid verbeterd.
Als ik mijn cooling-down doe spreekt een andere loper mij aan: “Ik wil je bedanken… Je haalde mij aan het begin in en omdat je net wat harder liep ben ik jou maar gevolgd.” Zo had hij zijn tijd verbeterd. Enigszins verbouwereerd bedank ik hem dat ik dit van hem mocht horen, dat ik dit voor hem heb kunnen doen, zonder te weten dat ik het deed. Ik liep mijn race en keek alleen naar de mensen voor mij. Als een kinhin hadden wij samen ieder onze eigen wedstrijd gelopen, lettend op onze voorgangers, zonder om te kijken. Gegaan, gegaan, voorbijgegaan…


Bijdrage van Hanneke Dijkman


Guan Yin

28Mrt12

Bijdrage van Ramon Michielse

Al jaren hangt er een mooie Guan Yin bij ons thuis aan de schoorsteen (zie foto) midden in de kamer.

Mijn zoontje van 5 vroeg hoe ze heet, en wat ze doet. Haar naam kent hij al, maar ik neem hem op mijn arm en ga recht voor de foto staan. ‘Ze heet Guan Yin, een hele slimme mevrouw uit China’ vertel ik hem.

Even moet ik nadenken hoe ik Goddess of compassion wat eenvoudiger uit kan leggen, en zeg ‘dat is de mevrouw van de liefde’… aandachtig kijkt hij van dichtbij naar het geheel.

En die draak? wijst hij.

Met verbazing viel me op dat Guan Yin de draak aan het berijden is… precies zoals Hendrik- mijn zen leraar- me vertelde in januari, rond het Chinese nieuwjaar. Enthousiast vertelde ik Hendrik toen dat het jaar van de draak eraan kwam. Dat word een dynamisch jaar zei ik, en gaf hem de nieuwjaarskaart met de draak die we rondstuurden naar vrienden en bekenden (zie foto).

Intussen benoemde mijn zoontje alles wat op de Guan Yin foto te zien was, de wolken, de mist… en ik zette hem weer op de grond, toen ik merkte dat zijn aandacht weer ergens anders was.

Onlangs was mijn schoonmoeder, mevrouw Li bij ons thuis en wilde wel mee eten. Meteen na het eten pak ik pen en papier, om haar te vragen of ze kan uitleggen wat nou precies staat geschreven rond Guan Yin.

Ze begint bovenaan; ‘Boeddha’s licht schijnt op alle mensen op aarde’.

De nodige vertaal slagen volgen over en weer met haar dochter, en duidelijk wordt dat het spreuken zijn. Links staat het Chinese karakter voor west, en van boven naar beneden; ‘je hoeft niet alles scherp te zien, het zal altijd lente zijn’. Ze benadrukt dat lente in China staat voor mooi en nieuw begin, en kracht… de natuur staat in bloei, kwam meteen in mij op.

Rechts is zuid, je maakt een reis met een boot, zegt mevrouw Li. Denk niet dat het erg ver is, het is juist dichtbij, draai het om. Als ik probeer samen te vatten wat ze allemaal zegt en wat op de foto te zien is, worden we het uiteindelijk eens; De draak is het voertuig, het doel is niet ver weg, maar juist dichterbij dan je denkt.

Mooie momenten om met haar hierover dieper in te gaan. Ze knikt enthousiast als ik haar kan aanvullen met kennis uit het boeddhisme, en ze vertelt onder andere dat de foto een litho is van het origineel. De litho die ze zelf heeft meegenomen uit Hong Kong 40 jaar geleden, toen ze hier heen kwam om voorgoed te blijven.

Het doet haar zichtbaar goed, dat haar Guan Yin een mooie plaats aan onze schoorsteen heeft gevonden, bij haar oudste dochter thuis.


Raspberry Hill

08Mrt12

Bijdrage van Hendrik Hangyi

Waarom ‘Raspberry Hill‘ en niet iets meer zen-igs?” kreeg ik als vraag naar aanleiding van de Zen.nl nieuwsbrief van februari 2012. Een suggestie was ‘Zenberry Hill’

Christine en ik besloten voor de naam ‘Raspberry Hill’ vanwege een ‘kensho’ ervaring, die we beiden delen. Als kind kenden we het geluk van in het wild frambozen te kunnen plukken. Rondrennen, plukken, eten, en weten dat alles precies is, zoals het moet zijn. Christine in de prachtige omgeving van het Harz-gebergte in Duitsland en ik in de bossen van Drenthe. Ervaringen die we hebben meegenomen in de ups-en-downs van ons leven.

De naam refereert ook aan een beroemd zen-verhaal: ‘Een man die op zijn reis door een veld loopt, komt een tijger tegen. Hij vlucht, maar de tijger zit hem op de hielen. Een afgrond verspert de weg, de man grijpt een wortel van een wilde plant en springt over de rand. De tijger staat snuifend boven hem. Bevend kijkt de man naar beneden, diep onder hem, waar een andere tijger wacht om hem te verslinden. Het enige wat de man op dit moment rest is zich vasthouden aan de wortel. Twee muizen verschijnen en beginnen langzaam maar zeker de wortel weg te knagen. Opeens, ontdekt de man een verrukkelijke framboos precies binnen zijn bereik. Terwijl hij zich met een hand goed vasthoudt aan de wortel, plukt hij de framboos met de andere. Wat een heerlijke smaak!’

Christine en ik gaan op Raspberry Hill met levenspartners werken. Geen therapie, maar leren groeien in de potentieel die een relatie biedt. Door meer bewust te zijn van eigen lijf, van eigen geest, en van elkaar. Frambozen dus als symbool voor aandacht, genieten, groei en romantiek.


Loslaten ……

05Mrt12

Bijdrage van Wim Derks

Om los te laten is liefde nodig
Loslaten betekent niet dat het me niet uitmaakt.
het betekent dat ik het niet voor iemand anders kan doen.
Loslaten betekent niet dat ik hem smeer, het is het besef dat ik een ander
niet kan beheersen.
Loslaten is machteloos toegeven,
hetgeen betekent dat ik het resultaat niet in handen heb.
Loslaten is niet proberen een ander de schuld te geven, het is proberen
jezelf zo goed mogelijk te maken.
Loslaten is niet zorgen voor, maar geven om.
Loslaten is niet even regelen, maar ondersteunend zijn.
Loslaten is niet oordelen,
maar de ander toestaan mens te zijn.
Loslaten is niet in het middelpunt staan en alles beheersen, maar het
anderen mogelijk maken hun eigen lot te bepalen.
Loslaten is niet treiteren, schelden of ruzie maken, maar juist zoeken naar
eigen tekortkomingen en die verbeteren.
Loslaten is niet alles naar eigen hand zetten, maar elke dag nemen zoals hij
komt en jezelf daar gelukkig mee prijzen.
Loslaten is niet spijt hebben van het verleden, maar groeien en leven in het
hier en nu, voor de toekomst.
Loslaten is minder vrezen en meer beminnen


Bijdrage van Hanneke Dijkman

In de film ’38 Témoins, oftewel 38 getuigen’ horen 38 flatbewoners midden in de nacht een ijselijke gil. Sommigen komen hun bed uit, kijken naar buiten en zien een jonge vrouw tegen een pilaar hangen met een man ernaast. Een van de 38 roept of het wat stiller kan. Niemand belt de politie.

Als de volgende dag de vrouw dood gevonden wordt volgt een buurtonderzoek. Niemand heeft iets gehoord. Tot na een paar dagen één man besluit om te vertellen dat hij twee ijselijke gillen hoorde en niets deed. Pierre weet dat hij hiervoor veroordeeld zal worden, door zijn vriendin (die niet thuis was), zijn buren en de rest van Frankrijk. De politie gelooft hem in eerste instantie niet, vindt hem daarna maar lastig (moeten ze de 37 andere buren ook weer ondervragen) en wil het hele verhaal daarna in de doofpot stoppen. Eén politieman besluit om het verhaal te lekken naar de pers. De publieke verontwaardiging daarna is groot.

Het fenomeen om niets te doen als anderen ook niets doen is bekend. Het heet ‘bystanders effect’, zie youtube. Ook Rients Ritskes beschrijft dit effect in Zen en keuzes maken. In het klein had ik vorige week eenzelfde ervaring. Ik las over een boek en dacht: echt iets voor vriendin A. Tegelijk dacht ik: dat zullen er al wel veel gedacht hebben, laat ik het maar niet mailen. Toch gemaild en A had nog niet van het boek gehoord. Ze bestelde het en had het een paar dagen later al bijna uit.

Ik denk dat mediteren helpt om te handelen onafhankelijk van wat anderen doen. Waarom?
– Doordat ik rustig kan ademhalen en vanuit die rust kan handelen,
– Omdat ik me meer bewust ben van mijn gevoelens en gedachten en daardoor betere keuzes maak,
– Doordat de beeltenis van Kuan Yin en de eerste gelofte mijn mededogen stimuleren,
– Doordat ik me bewuster ben van wat ik leer en zo, hopelijk, dit fenomeen eerder herken.


Bijdrage van Walter Jacobs

‘Wat voel ik?”

Adem in en uit
Even leen ik deze lucht…
Druppel aan mijn neus


Welkom thuis!

26Jan12

Bijdrage van Christel Kroezen

Met het gigantische applaus nog naklinkend in mijn oren stort ik me in de hectiek… het eerste smsje is binnen…welkom in Babylon… Babylon? … de babylonische spraakverwarring van de rivers bij de toren van Babel?…allebei met een B… B… de B… van bonbons! Ik beloof mijzelf bonbons, prosecco en een fijn dvd-tje… heb ik wel verdient na mijn eerste week afzen…

Vol dopamine en endorfine loop ik rond 7-en de AH binnen… op naar de lekkere dingen…niet dat het eten niet goed was hoor… het was heeeerlijk en die peer…zo ontroerend mooi! Glimmend met prachtige gecurvde lijnen, zo fier op dat transparante bedje met spikkeltjes….ik denk dat de mijne echt het mooiste stokje had…!
Ik loop doelgericht langs de schappen, de ogen licht geloken… sushi… ja ook, heerlijk!… Zen is ook Japans… met wasabi… goed voor het neusgevoel! Ja, en de allerlekkerste bonbons…duur ach ja…ik heb het verdient!…Prosecco… yep, yep een bubbeltje meer of minder… Volledig in contact met mijzelf reken ik af, een kort knikje naar de kassière en vlug de donkerte in, naar huis. Niemand thuis…gelukkig!

Met de sushi en de lekkerste bonbons op mijn schoot en zonder de prosecco die in de vriezer wacht, voor straks als ie lekker koud is, nestel ik me behaaglijk op mijn rode bank…dekentje over… Mmm heerlijk die suikers…en wat proef ik toch goed! Na van alle kleuren chocolade 1 te hebben geproefd, klik ik de zwarte ploert aan…Samsung… was een Yoko toch beter geweest, denk ik grinnikend… het kabaal vult mijn behaaglijke kamer… onmiddellijk verlaag ik het geluid met de nog in mijn handen rustende afstandsbediening… jee wat is dat licht ook fel…en wat een snelheid… ik klik verder…zoek iets rustigers…dan lijkt ineens de tv groter te worden, het beeldscherm zuigt me naar binnen….geschrokken trek ik mij terug en klik de ploert uit. Geen tv noch dvd vanavond!

Dan maar ff op het wereldwijde web… mijn vrienden op het gezichtenboek melden dat ik nog leef en niet gek ben geworden..of tenminste niet bewust… Als ik goed 10 seconden ingelogd ben en me beraad op wat ik zal schrijven, krijg ik een chat verzoek… ʻZe is er weer…ʼ staat rechtsonder in het scherm…ʼ…hoe was het?ʼ Ik overweeg om aan te geven dat ik dat nèt aan heel mijn vriendenschaar kenbaar wil maken maar besluit toch individueel te antwoorden… Deze vriendin heeft zelf ervaring met een Vipassana retraite dus lijkt het me leuk mijn ervaringen met haar te delen. Na mijn geweldig! en een inzicht ontboezeming… volgt de herkenning van mijn chatvriendin. Ze raadt me een boek aan, het heeft mijn inzicht als thema… Binnenkort zal ze naar een lezing van de schrijver gaan… Het staat op zʼn website… hier is de link… de website van de schrijver ontpopt zich in een ander venster… Het boek inspireerde haar tot het schrijven van een column… ze stuurt het me even…hoef ik het tijdschrift niet te kopen… heb ik het al ontvangen? Half lezend op de website van de schrijver, en terug chattend… sta ik op het punt om ook mijn hotmail account te openen om te checken of ik het binnen heb… waaaah! Het duizelt voor mijn ogen… Vlug maak ik een einde aan het chat contact… gelukkig snapt ze het…had ze zelf ook toen…

Met een zucht klap ik mijn laptop dicht… sjonge…normaal is dit geen probleem… Zou Rients dit ook bedoelen met dat je de wereld ziet bewegen als je zelf stilstaat… of hebben we juist de wereld stilgezet en zelf heel hard bewogen…dat het niet meer past… Ik kijk nog lange tijd stil voor me uit en laat mijn gedachten de vrije loop… Ameland…

Ik besluit de prosecco uit de vriezer te halen…voordat die ook nog eens ontploft…en stop hem ongeopend in de koelkast… ff geen bubbels, denk ik en stap mijn kussen op voor mijn
bedtijd ritueel.


Bijdrage van Hanneke Dijkman


De Boeddha wist precies hoe hij iedere leerling tot inzicht kon laten komen. Die gave wordt “upaya”* genoemd. 2500 jaar later doe ik in de zendo in Rotterdam mijn best om datzelfde te doen. Uitdaging: iedereen komt met verschillende doelen, leerstijlen en “bubbels”. Nu ik voor de derde keer de introductiecursus gaf dit najaar, begin ik het gevoel te krijgen dat ik een beetje “upaya” weet te hanteren. Met dank aan de feedback van de deelnemers in de groep en tijdens individuele contacten. Hierbij vier ingrediënten van mijn “upaya”:

Ten eerste de theorie. Daarvoor hebben we nu het boek “Leer denken wat je wil denken”. Sommige deelnemers hebben het al bijna uit voor de eerste les. De een vindt het inspirerend om te lezen over wetenschappelijk onderzoek naar zen. De ander merkt zelf wel dat het werkt. Aan het begin van iedere les vraag ik nu naar de belangrijkste leerpunten uit de vorige es. En ik vraag ook wie delen van de theorie kan uitleggen. Zo komen de deelnemers op verschillende manieren in contact met de stof en hoop ik dat hij beter beklijft.

Ten tweede het gesprek in de groep. Ik vind het erg mooi om te horen hoe deelnemers elkaar advies geven over bijvoorbeeld de beste tijd om te zitten. Het open en respectvol delen van bubbels over kinderen en ouders, over werk en gezondheid schepte een bijzondere sfeer in de groep, het begin van een sangha. Het uitwisselen van ervaringen inspireert om meer te gaan zitten.

Ten derde mijn eigen zen-ervaring. Het vertellen over de sesshins, de ZIOP-dagen, mijn gesprekken met Rients, het zitten met koans: het maakte de zen tot een levende praktijk.

Ten vierde het individuele contact met deelnemers. Met sommigen kreeg ik een intensief email contact. Met iedereen had ik twee keer een individueel onderhoud. Die contacten deden me beseffen met hoe veel levenservaring een ieder naar de zendo komt waardoor ik beter mijn lessen op iedereen kan afstemmen.

De laatste les bleek wat de lessen, het zitten en upaya had opgeleverd. Wat ik mooi vond is dat de deelnemers zowel vooruitgang noemden in de praktische zaken zoals planning, opruimen en schoonmaken, als meer mildheid, meer acceptatie en betere relaties privé en in het werk. Door die feedback stimuleren ze mij om verder te gaan op het lesgeefpad. Volgende week beginnen we weer. Ik ben benieuwd wat voor “upaya” ik komend seizoen zal leren!

* Meer over upaya in “Dromen van een witte olifant, in navolging van de Boeddha” van Paul van der Velde.